Göz tembelliği nedir?
Bir ya da iki gözün; görme yeteneğinin yeterince gelişmemesi, göz tembelliği olarak tanımlanır.
Göz tembelliği her 25 çocuktan birinde ortaya çıkan önemli bir sorundur.
Hastalık, ilerleyip; körlüğe yol açmasa da her iki gözün bir arada kullanılamaması nedeniyle derinlik hissi algılanmasında güçlük yaşanır.
Çocukluk çağında ortaya çıkarsa; okul başarısı etkilenir, görsel ve zihinsel açıdan geri kalmasına neden olur. Bu sorun da çocuğun, ileride derinlik hissinin önem taşıdığı bazı meslekleri seçmesine ve sosyal hayatında tenis, bilgisayar oyunları oynamasına ve üç boyutlu görüntü izlemek gibi bazı hobileri yapmasını engeller.
Göz tembelliğinde görme potansiyeli olmasına rağmen görme sistemi çeşitli nedenlerden dolayı normal gelişimini sağlayamaz. Özellikle şaşlığın bulunmadığı durumlarda tek gözdeki göz tembelliği belirti vermediği için bu sorunun aile tarafından fark edilmesi genellikle mümkün olamamaktadır.
Erken fark edilirse tedavisi mevcuttur.
Erken fark edilen göz tembelliğinin tedavisi, iyi gören gözün bir bandajla kapatılıp tembel gözün görme seviyesinin artırılması esasına dayanır. Az gören göz, görmek için zorlanır ve bu sayede de görme düzeyi artar.
Erken dönemde tespit edilen göz tembelliğinin tedavisinde hızlı sonuç alınmakta. Bunun aksine geç, yani 4-5 yaşlarında teşhis edilen göz tembelliğinde ise tedavi, yıllarca sürebildiği gibi başarı şansı da oldukça düşmektedir.
3-5 yaşlarındaki bir çocuğun tek gözü kapatıldığında, arkadaşlarının arasında kendini kötü hissettiği için özgüven sorunu yaşayabilir. Bu yaşlarda kapatma tedavisi, çocuk için adeta ızdıraba dönüşür. Çocuk çoğu zaman bu kapatma tedavisine direnir ve gözünü kapatmak istemez. Oysa 6 aylık bir bebek henüz hiçbir şey bilmediği için bir gözü kapatıldığında sorun yaşanmamaktadır. Ayrıca bu dönemde beyin, komutları çok hızlı algılayarak kolayca yanıt verebilmektedir. Bu sayede de tedaviden hızla yanıt alınabilmektedir.
Göz muayenesinde neler yapılır?
Bebeklerde görme muayenesi ayrıntılı yapılmaktadır. Göz hareketleri inceleniyor ve gözlerde kayma olup olmadığı belirleniyor. Damlalı ve damlasız muayene ile iki gözdeki kırma kusurları ve aralarındaki farklılık tespit ediliyor. Bu sayede gerçek gözlük muayenesi tam olarak gerçekleştirilmiş oluyor. Daha sonra göz dibi muayenesi yapılarak, bebeğin gözünde görme duyusunu etkileyecek herhangi bir patolojik durumun olup olmadığı tespit ediliyor.
Göz tembelliğinin 3 ana nedeni var!
Şaşılık, göz tembelliğinin en sik görülen nedenini oluşturuyor. Kas yapısındaki ve kasları etkileyen sinirlerdeki bozukluklardan kaynaklanabiliyor. Şaşılık, aslında çocuk için bir şans oluyor, çünkü aile sorunu fark edip hemen bir doktora başvuruyor.
Kırma kusurları, iki göz arasında bir numaradan fazla fark ya da her bir gözde ayrı ayrı yüksek astigmat, miyop ve hipermetrop olmasında görülüyor. Yüksek kırma kusuru nedeniyle bir göz diğerinden çok bulanık görüyorsa bu göz, görsel gelişimini tamamlayamıyor ve tembelleşiyor. Gözlerde görünürde bir sorun olmadığı için tespit edilmesi en zor olan çocuk görme problemlerinden biri, göz tembelliğine neden olan kırma kusurlarıdır. Gözün kırılma kusurlarının tespit edilmesi sayesinde ileride oluşabilecek göz tembelliği önlenebiliyor.
Katarakt, bu hastalık sadece ileri yaşlarda değil, bebeklerde de ortaya çıkabiliyor. Kataraktın durumuna göre göz tembelliği haftalar, hatta saatler içinde de gelişebiliyor. Tek gözde ortaya çıkan total kataraktlarda kalıcı olarak göz tembelliği gelişiyor. Bu nedenle katarakt tanısı konur konmaz, cerrahi yönteme başvurmak gerekiyor. Bebeğin göz bebeklerinin aynı renkte olmaması, göz bebeğinin beyazımsı olması, en önemli belirtilerini oluşturuyor.
Sağlıklı gözler…
