Tes-İş Sendikası Balıkesir Şube Başkanı Necdet Özbay, devletin farklı nedenlerle işini kaybeden sigortalıların uğramış oldukları gelir kaybını 10 aya kadar belirli bir ölçüde karşıladığını belirterek, “Buna işsizlik maaşı deniyor. İşsizlik maaşı asgari ücrete göre her yıl artıyor. Bu yıl için geçerli asgari ücret net 4 bin 250 lira olurken, bunun brütü 5 bin 4 lira olarak belirlenmişti. İşsizlik maaşı hesaplanırken son dört aylık brüt maaş dikkate alınıyor” bilgisini verdi.
“MAAŞ, ORTALAMA BRÜT KAZANCIN YÜZDE 40’I OLUYOR”
Maaşın, ortalama brüt kazancın yüzde 40’ı olduğunu, bu şekilde hesaplanan işsizlik ödeneği miktarının, aylık asgari ücretin brüt tutarının yüzde 80’ini geçmediğini anlatan Özbay, “Buna göre 2022 yılından itibaren son 4 ay asgari ücretle çalışana en az bin 986 lira net işsizlik maaşı bağlanacak. İşten ayrılma ocak ayı sonunda gerçeklemiş ise geçen 3 aylık sürede 3 bin 577 liralık brüt asgari ücret dikkate alınacak. Bu durumda da yaklaşık ödenecek aylık işsizlik maaşı bin 570 lira olacak. En yüksek işsizlik maaşı da net 3 bin 972 lira oldu. 2021’de bu tutar 2 bin 840 liraydı” dedi.
“PRİMLER AYLIĞI ARTIRIR”
Ücretler dışında son dört ayda prim, ikramiye ve bu nitelikteki her çeşit hak da işsizlik maaşında etkili olduğunu, söz konusu ödemelerin prime esas kazancı arttırdığını ve bunun da işsizlik ödeneğine esas tutarı yükselttiğini belirten Özbay, “İşsizlik maaşı için işten çıkış belgesi verildikten sonra 30 gün içinde İşkur’a başvurmak şart. 30 gün sonra da başvuru yapılabilir ama gecikilen süre için işsizlik maaşı ödenmez. Başvurular, iskur.gov.tr, e-Devlet’ten veya İşkur’a elden şeklinde olabilir” diye konuştu.
ARANAN ŞARTLAR
Özbay, aranan şartlar konusunda şu bilgiyi verdi: “Kendi istek ve kusuru olmaksızın işini kaybetmiş, son 3 yılda adına en az 600 gün işsizlik sigorta primi ödenmiş, işten ayrılmadan önceki son 120 gün hizmet akdine tabi çalışmış olanlar işsizlik maaşı alabiliyor. Emekli olmasına rağmen herhangi bir işyerinde çalışan işçilerin ücretlerinden işsizlik sigortası primi kesilmediği için bu kişiler ödenekten faydalanamaz.”
KAÇ AY VERİLİYOR?
Son üç yılda adına en az 600 gün prim ödenene 6 ay, 900 gün prim ödenene 8 ay, bin 80 gün prim ödenene ise 10 ay boyunca işsizlik maaşı bağlandığını anlatan Necdet Özbay, “Ödenek süresi boyunca İşkur Genel Sağlık Sigortası primlerini öder. Kişi bu primler sayesinde sağlık hizmetlerinden faydalanır. Ayrıca, kişinin bakmakla yükümlü olduğu kişiler de herhangi bir işlem ya da başvuruya gerek kalmaksızın kişi üzerinden sağlıktan yararlanma hakkına sahip” diye konuştu. Cengiz GÜNER
