Balıkesir’in Altıeylül ilçesine bağlı Çayırhisar Mahallesi’nde meydana gelen 3.3 büyüklüğündeki deprem kent merkezinde de hissedildi. Sarsıntıyla birlikte bazı vatandaşlar panikle dışarı çıkarken, deprem anında yapılması gerekenler yeniden gündeme geldi.
Balıkesir’de dün meydana gelen deprem kısa süreli paniğe neden oldu. Altıeylül ilçesine bağlı Çayırhisar Mahallesi merkezli sarsıntı, özellikle Balıkesir kent merkezine yakın bölgelerde hissedildi. Kandilli Rasathanesi verilerine göre saat 16.06’da meydana gelen depremin büyüklüğü 3.3, derinliği ise yaklaşık 3,2 kilometre olarak kaydedildi. AFAD kayıtlarında ise aynı sarsıntı Altıeylül merkezli 3.0-3.1 büyüklüğünde yer aldı.
Depremin büyüklüğü görece düşük olmasına rağmen kısa mesafede ve sığ gerçekleşmesi nedeniyle vatandaşlar tarafından belirgin şekilde hissedilmesi mümkün oldu. Sarsıntıyı hisseden bazı vatandaşlar panikle evlerinden ve iş yerlerinden dışarı çıktı.
Ancak deprem sırasında akıllara gelen en önemli sorulardan biri şu oldu: Deprem olduğunda hemen dışarı çıkmak gerekiyor mu?
Deprem Sırasında Hemen Dışarı Koşmayın
Deprem anında yapılabilecek en tehlikeli davranışlardan biri, panikle binadan çıkmaya çalışmak olabilir. Özellikle sarsıntı devam ederken merdivenlere, bina girişlerine veya asansörlere yönelmek kişiyi düşen eşyalar, cam parçaları ve yapısal unsurlardan kaynaklanabilecek tehlikelere açık hale getirebilir.
AFAD’ın deprem sırasında yapılmasını önerdiği temel uygulama “Çök-Kapan-Tutun” hareketidir. Sarsıntı başladığında mümkün olduğunca bulunduğunuz yerde kalmak, sağlam bir eşyanın yanında veya altında korunmak ve baş-boyun bölgesini korumak önem taşıyor.
Bu nedenle deprem sırasında ilk refleksin kapıya veya merdivenlere koşmak yerine güvenli bir noktaya geçmek olması gerekiyor.
Çök-Kapan-Tutun Neden Önemli?
Deprem sırasında asıl tehlikenin yalnızca yerin sallanması olmadığı unutulmamalı. Devrilen dolaplar, düşen televizyonlar, raflardaki eşyalar, kırılan camlar ve tavandan kopabilecek parçalar yaralanmalara neden olabilir.
Bu nedenle sarsıntı başladığında;
- Çökün: Yere mümkün olduğunca alçalarak dengenizi koruyun.
- Kapanın: Başınızı ve boynunuzu ellerinizle koruyun.
- Tutunun: Mümkünse sağlam bir eşyanın yanında veya altında tutunarak sarsıntı bitene kadar pozisyonunuzu koruyun.
AFAD da deprem sırasında pencerelerden, camlardan ve devrilebilecek ağır eşyalardan uzak durulmasını; sarsıntı sırasında merdiven ve asansörlerden uzak kalınmasını öneriyor.
Peki Sarsıntı Bittikten Sonra Ne Yapılmalı?
Deprem sona erdiğinde hemen binadan çıkmak yerine önce çevrenizdeki tehlikeleri değerlendirmek gerekiyor.
Binada hasar, çatlak, gaz kokusu, yangın veya başka bir tehlike fark ediliyorsa binadan kontrollü şekilde uzaklaşmak gerekebilir. Ancak çıkış sırasında asansör kullanılmamalı, merdivenler mümkün olduğunca dikkatli kullanılmalı.
Binadan çıktıktan sonra ise doğrudan binanın önünde beklemek doğru değil. Binalardan kopabilecek cam, sıva, balkon parçaları veya başka nesneler tehlike oluşturabileceğinden açık ve güvenli bir alana geçilmesi gerekiyor.
AFAD, dışarı çıkıldığında enerji hatlarından, diğer binalardan, direklerden, ağaçlardan ve duvar diplerinden uzak durulmasını tavsiye ediyor.
“Deprem Küçükse Bir Şey Olmaz” Demeyin
Balıkesir’de yaşanan 3.3 büyüklüğündeki sarsıntı, deprem konusunda önemli bir noktayı da yeniden hatırlattı.
Bir depremin yalnızca büyüklüğüne bakarak ne kadar hissedileceğini değerlendirmek doğru değil. Depremin derinliği, merkez üssüne olan uzaklık, zemin özellikleri ve binanın yapısal özellikleri hissedilen sarsıntının düzeyini etkileyebilir.
Çayırhisar’daki sarsıntının sığ gerçekleşmesi, çevrede daha belirgin hissedilmesinin nedenlerinden biri olabilir. Kandilli'nin verilerinde depremin derinliği yaklaşık 3,2 kilometre olarak yer aldı.
Bu nedenle “3.3 büyüklüğünde, hiçbir şey olmaz” düşüncesi yerine deprem sırasında doğru davranışları bilmek daha önemli.
Deprem Sırasında Evdeyseniz Ne Yapmalısınız?
Evde bulunan vatandaşların önceden güvenli alanlarını belirlemesi büyük önem taşıyor. Pencerelerin önü, balkonlar, büyük dolapların yanı veya ağır eşyaların bulunduğu bölgeler güvenli alan olarak değerlendirilmemeli.
Deprem sırasında;
Cam ve pencerelerden uzaklaşın.
Balkona çıkmayın.
Asansöre binmeyin.
Merdivenlere koşmayın.
Kapı eşiğinde beklemeyin.
Başınızı ve boynunuzu koruyun.
Sarsıntı bitene kadar bulunduğunuz güvenli pozisyonu koruyun.
Özellikle çocukların ve yaşlıların deprem sırasında ne yapacağını önceden bilmesi, panik ihtimalini azaltabilir.
Dışarıdaysanız Daha Farklı Davranmalısınız
Deprem sırasında zaten dışarıda bulunan kişilerin ise binaya girmeye veya başka bir yere koşmaya çalışmaması gerekiyor.
AFAD, açık alanda bulunan kişilerin binalardan, enerji hatlarından, direklerden ve duvarlardan uzaklaşmasını öneriyor. Deniz kıyısında bulunanların ise kıyıdan uzaklaşması gerekiyor.
Araç kullanırken de ani fren yaparak aracın dışına çıkmak yerine güvenli bir noktada durmak ve çevredeki bina, köprü, üst geçit ve enerji hatlarından uzak kalmak önem taşıyor.
Balıkesir’de Deprem Gerçeği Unutulmamalı
Balıkesir’de meydana gelen küçük sarsıntılar, kentte deprem gerçeğinin sürekli hatırlanması açısından önemli. AFAD'ın Türkiye Deprem Tehlike Haritası 2019 yılından bu yana yürürlükte bulunuyor ve deprem tehlikesinin değerlendirilmesinde resmi kaynaklardan biri olarak kullanılıyor.
Dün Çayırhisar merkezli 3.3 büyüklüğündeki deprem herhangi bir büyük hasar oluşturan bir olay olarak gündeme gelmezken, vatandaşların yaşadığı panik deprem hazırlığının yalnızca büyük depremler öncesinde değil, her zaman konuşulması gerektiğini gösterdi.
Deprem sırasında “hemen dışarı çıkmak” yerine doğru yerde doğru pozisyonu almak, sarsıntı sona erdikten sonra ise çevredeki tehlikeleri değerlendirerek güvenli alana geçmek gerekiyor.
Balıkesir’de yaşayan vatandaşlar için en önemli hazırlık ise deprem olmadan önce yapılmalı. Evde güvenli alanların belirlenmesi, ağır eşyaların sabitlenmesi, acil durum çantasının hazırlanması ve aile bireyleriyle deprem sırasında nasıl hareket edileceğinin konuşulması, olası bir deprem anında paniğin azaltılmasına yardımcı olabilir.
