Balıkesir’de tarım arazisi bulunan binlerce kişiyi ilgilendiren uygulamada yeni aşamaya geçildi. Üst üste iki yıl boyunca işlenmeyen tarım arazilerinin üretime kazandırılması amacıyla hazırlanan düzenleme kapsamında, Balıkesir’de arazi tespitleri yapılmaya devam ediyor. İl Tarım ve Orman Müdürlüğü tarafından 2026 yılına ilişkin işlenmeyen tarım arazileri listeleri de yayımlandı.
Ancak düzenlemenin en çok merak edilen noktası şu: “Tarlam benim, istersem boş bırakırım” düşüncesi artık her durumda geçerli olmayacak. Çünkü mevzuat, belirli şartları taşıyan ve üst üste iki yıl işlenmeyen tarım arazilerinin tarımsal amaçla kiraya verilerek yeniden üretime kazandırılmasının önünü açıyor.
Balıkesir’de süreç başladı
Tarım ve Orman Bakanlığı tarafından hazırlanan İşlenmeyen Tarım Arazilerinin Tarımsal Amaçlı Kiraya Verilmesine İlişkin Yönetmelik, 22 Ağustos 2024 tarihinde Resmî Gazete’de yayımlanarak yürürlüğe girdi. Düzenlemenin dayanağını ise 5403 sayılı Toprak Koruma ve Arazi Kullanımı Kanunu’nun 8/K maddesi oluşturuyor.
Balıkesir İl Tarım ve Orman Müdürlüğü, 2024 yılından itibaren bu kapsamda arazi tespitleri gerçekleştirmeye başladı. İlk etapta uydu görüntüleri ve arazi kontrollerinden yararlanılarak potansiyel olarak işlenmeyen araziler belirlendi. Daha sonra İl ve İlçe Müdürlükleri ile muhtarların dahil olduğu tespit komisyonları tarafından kontroller yapıldı.
2026 yılında da uygulama devam ediyor.
Balıkesir İl Tarım ve Orman Müdürlüğü’nün 2 Eylül 2026 tarihli duyurusunda, ilk yıl ve ikinci yıl işlenmeyen tarım arazileri listelerinin hazırlandığı açıklandı. Söz konusu listeler 1-5 Eylül tarihleri arasında köy ve mahalle muhtarlıklarında askıya çıkarıldı. Listelerde arazisinin bulunduğunu gören vatandaşlara da itiraz hakkı tanındı.
“Tarlam boş duruyor” diyenler dikkat etmeli
Burada önemli nokta, düzenlemenin bütün tarlaların otomatik olarak başkasına kiralanacağı anlamına gelmemesi.
Mevzuat, üst üste iki yıl boyunca işlenmeyen tarım arazilerini hedefliyor. Dolayısıyla bir arazinin yalnızca bir sezon ekilmemiş olması, tek başına bu uygulama kapsamında kiraya verileceği anlamına gelmiyor. Arazi tespit sürecinden geçirilerek yönetmelikte belirtilen şartların oluşup oluşmadığı değerlendiriliyor.
Ayrıca vatandaşın “Benim arazim listede neden yer alıyor?” sorusuna karşı itiraz mekanizması da bulunuyor. Balıkesir İl Tarım ve Orman Müdürlüğü duyurularında, askı süresi içerisinde itirazların yazılı olarak ilgili İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğüne yapılması gerektiği belirtiliyor.
Bu nedenle özellikle miras yoluyla kendisine tarla kalan, arazisi başka ilçede bulunan veya uzun süredir tarlasını kendisi işlemeyen kişilerin kendi mahalle ya da köylerindeki askı ilanlarını takip etmesi önem taşıyor.
Arazi başkasına mı verilecek?
Düzenlemenin temel amacı, kullanılmayan tarım arazilerinin üretime kazandırılması.
Belirlenen şartları taşıyan araziler için önce tespit ve ilan süreçleri işletiliyor. Kiralamaya konu olacak araziler ayrıca belirleniyor ve kiralama süreci yürütülüyor. Kiralama sonucunda arazi tarımsal amaç dışında kullanılamıyor.
Nitekim Balıkesir’de bu uygulama yalnızca kâğıt üzerinde kalmış değil. İl Tarım ve Orman Müdürlüğü’nün 2025 yılı faaliyet raporuna göre, 12 ilçede 193 parselde toplam 326,1480 hektarlık alan işlenmeyen tarım arazisi kapsamında değerlendirilirken, bunun 310,9882 hektarlık bölümü kiralanmak üzere ilana çıkarıldı. Ancak talep oluşmadığı için bu arazilerde kiralama işlemi gerçekleştirilemedi.
2025 yılında Balıkesir’de yayımlanan kiralama listelerinde Altıeylül, Ayvalık, Bigadiç, Dursunbey, Erdek, Gömeç, Havran, Karesi, Kepsut, Sındırgı ve Susurluk gibi ilçelerden araziler yer aldı. Örneğin Susurluk’ta bazı tarım parselleri kiralama listesine alınarak hangi ürün grubunda değerlendirileceği ve kira bedelleri ilan edildi.
Tarlası olan vatandaş ne yapmalı?
Balıkesir’de tarım arazisi bulunanların özellikle üç konuya dikkat etmesi gerekiyor.
İlk olarak, arazinin gerçekten işlenip işlenmediğini ve herhangi bir listede yer alıp almadığını takip etmek gerekiyor.
İkinci olarak, adı veya parseli işlenmeyen arazi listesinde bulunan vatandaşların ilan süresini kaçırmadan ilgili İlçe Tarım ve Orman Müdürlüğüne başvurması gerekiyor.
Üçüncü olarak ise arazisini uzun süredir işlemeyen maliklerin, uygulamanın “tarla tamamen elimden alınacak” anlamına gelmediğini bilmesi gerekiyor. Buradaki işlem mülkiyet devri değil, belirlenen şartları taşıyan işlenmeyen arazinin tarımsal amaçla kiraya verilerek üretime kazandırılması üzerine kurulu.
Balıkesir’de boş tarla dönemi değişiyor
Balıkesir gibi tarım ve hayvancılığın güçlü olduğu bir kentte yüzlerce hatta binlerce dönümlük arazinin çeşitli nedenlerle üretim dışında kalması, uygulamanın yerel açıdan önemini artırıyor.
Tarım ve Orman Bakanlığı da düzenlemeyle işlenmeyen arazilerin ekonomiye kazandırılmasını ve tarımsal üretimin artırılmasını amaçlıyor. Bakanlığın 2025 yılı faaliyet raporuna göre ülke genelinde bu kapsamda 14 ilde 138 hektar tarım arazisi tarımsal amaçlı olarak kiraya verildi.
Balıkesir’de ise 2026 yılı tespit sürecinin yeni listelerle devam etmesi, uygulamanın önümüzdeki dönemde de arazi sahiplerinin gündeminde olacağını gösteriyor.
Kısacası, Balıkesir’de tarlası bulunan herkes için asıl kritik nokta şu: Arazi sahibi olmak, arazinin her koşulda süresiz biçimde boş bırakılabileceği anlamına gelmiyor. Üst üste iki yıl işlenmeyen ve mevzuattaki şartları taşıyan tarım arazileri için tespit, ilan, itiraz ve kiralama süreçleri işletilebiliyor. Bu nedenle özellikle yıllardır kullanılmayan miras arazisi bulunan vatandaşların İl Tarım ve Orman Müdürlüğü ile ilçe müdürlüklerinin duyurularını takip etmesi büyük önem taşıyor.
