KÖPEKLERDE OBEZİTE

Obezite köpeklerin yaşam kalitesini düşüren, metabolik hastalıklara yol açan vücut yağ dokusunun aşırı şekilde birikmesi ile kronik ve ilerleyici bir hastalık olarak tanımlanan obezite tüm dünyada olduğu gibi ülkemizde de yaygınlaşan ciddi bir sağlık sorunudur.

Vücutta aşırı miktarda yağ birikmesi olarak tanımlansa da mevcut durumun fazla kilodan mı aşırı kilodan mı kaynaklandığının öncelikle tespit edilmesi gerekmektedir. Köpeklerde obezite olduğunun ifade edilebilmesi için vücut ağırlığı rehber olarak kabul edilebilir. İdeal vücut ağırlıklarının %10 – %20’si kadar fazla ağırlığa sahip olan köpeklerin fazla kilolu; %20’sinden fazlasına sahip olanların ise obez köpek olarak nitelendirilmesi mümkündür. İdeal olarak, köpeğiniz sağlıklı bir kilodaysa, köpeğinizin kaburgalarını küçük bir yağ tabakası aracılığıyla hissedebilmeniz gerekir. Köpeğinizin kaburgalarını hissedemiyorsanız veya bel çizgisini kaybetmişse aşırı kilolu demektir. Köpeğinizin vücut şeklini şu şekilde kontrol edebilirsiniz. Köpeğinize yandan ve yukarıdan bakın. Pürüzsüz, kıvrık bir bele sahip olması gerekir. Köpeğinizin karnının altına dokunup bastırın. İçeri girmeli, dışarı çıkmamalıdır. Köpeğinizin kaburgalarını, omurgasını ve kalça kemiklerini oldukça kolay hissedebilmelisiniz, ancak dışarı çıkmamaları gerekir. Köpeğinizin arkasından kuyruğun birleştiği yerde herhangi bir yağ birikimi olmamalıdır.

Hastalığın temel nedenleri olarak aşırı karbonhidrat alımı ve hareketsizlik gösterilse de bazı metabolik hastalıkların ve hormonal bozuklukların varlığında da köpeklerde obezite rahatlıkla gelişebilmektedir. Hipotiroidizm, İnsülinoma, Cushing Hastalığı, Kısırlaştırma gibi cerrahi operasyonlar sonrası meydana gelen hormonal dengesizlikler de obeziteye neden olmaktadır. Bu hastalıklarla beraber köpeğin yaşadığı çevre , yaş, genetik yatkınlık ve kullanılan ilaçlarda hastalığın ortaya çıkmasında önemli birer etken olarak karşımıza çıkmaktadır.

Obezitenin köpeklerdeki zararlarına baktığımızda ise karşımıza çıkan en önemli sorunun eklem ve kemiklerin fazla yük taşımaya başlaması ile hasar görmeleri olduğunu rahatlıkla söyleyebiliriz. Bu durumda artrit gelişebilir, kalça displazisine bağlı olarak belirgin bir ağrı hissedilebilir. Artan ağırlık eklemlerde fazladan gerilim oluşmasına yol açarak bağların da zarar görmesine neden olabilir. Ön çapraz bağlar yırtılmalara karşı oldukça yatkındır. Bu gibi bir durumda köpeklerin dengesi bozulabilir ve hareket etmekte zorlanabilirler. Hareketsizlik obezitenin ilerlemesinde ve çok daha ciddi sorunların ortaya çıkmasında etkilidir.

Obezitenin köpeklere zararları bunlarla da sınırlı değildir. Fazla kilo sindirim sorunlarına yol açabilir, bağışıklık sistemini zayıflatabilir, cilt ve tüy sağlığını bozabilir, ameliyat ve anestezi riskini artırabilir, karaciğer yağlanmasına neden olarak karaciğer fonksiyonlarını azaltabilir, vücut dayanıklılığını düşürebilir ve dostlarımızın yaşam kalitesi ile birlikte yaşam süresini de azaltabilir. Fazla kilo nedeniyle eskisi kadar hareket edemeyen, oyunlara dahil olamayan, ağrı çeken ve sağlık sorunları yaşayan köpeklerin psikolojisinin de bozulduğu bilinmektedir.

Köpeklerde obezite tedavisi, kilo vermeye ve sonrasında ömür boyu sağlıklı kilonun korunmasına odaklanır. İnsanlarda olduğu gibi, kalori alımında azalma ve egzersizde artış, kilo vermenin en sağlıklı yoludur. Yüksek proteinli, az yağlı yiyecekler, metabolizmayı uyardığı ve tokluğu artırdığı için kilo kaybı sağlar. Köpeğinizi sebze ile beslemek, ikramlara iyi bir alternatiftir. Kilo kaybı ve bakımı için çok çeşitli reçeteli köpek besini hem konserve hem de mama olarak mevcuttur. Günlük vitamin ve mineral gereksinimleri genellikle eksik olduğu için ev yapımı diyetler önerilmez. Sağlıklı bir vücut ağırlığına ulaşmak ve bunu sürdürmek için egzersiz diyet kadar önemlidir. Günlük otuz dakikalık tasma yürüyüşü , açık hava oyunları, koşu bandı eğitimi ve yüzme gibi çeşitli egzersiz seçenekleri vardır.

Unutulmaması gereken bu hastalığın önlenebilir nitelik taşıdığı gerçeğidir. Sağlıklı ve dengeli beslenmeleri sağlanarak, egzersiz yapmaları için uygun ortam yaratılarak; tüm bunlara rağmen kilo almaya devam ediyorlarsa detaylı tetkikler yaptırılarak köpeklerin sağlıkları korunabilir.