Geçmiş sıcaktı çünkü yavaştı…

Eskiden kışlar gerçekten daha mı sıcaktı, yoksa biz mi üşümeyi bilmiyorduk? Bu soru son zamanlarda sık sık düşüyor aklıma. Sobanın üstünde kaynayan çayın buharı mı ısıtırdı evi, yoksa akşam aynı sofrada buluşan kalabalık aileler mi? Bugün kaloriferler yanıyor, kombiler hiç durmuyor ama içimiz hep üşüyor. Demek ki mesele hava durumu değil; mesele biraz da zamanın ruhu.

Geçmişte her şey daha yavaştı. Beklemek hayatın doğal bir parçasıydı. Mektup yazılır, cevabı haftalar sonra gelirdi ama o bekleyiş bile ayrı bir heyecandı. Bayram gelene kadar gün sayılır, bayram sabahı büyüklerin eli öpülmeden sofraya oturulmazdı. Akşam yemeği saatine herkes yetişmeye çalışırdı çünkü o masa sadece karın doyurulan bir yer değil, günün anlatıldığı, suskunlukların paylaşıldığı bir buluşma noktasıydı.

Şimdi her şeye bir tık kadar yakınız ama birbirimize bir o kadar uzağız. Mesafeler kısaldı, bağlar inceldi. Haberler hızlı, ilişkiler hızlı, tüketim hızlı… Hatta acılar bile hızlı. Bir acıyı tam hissetmeden yenisi geliyor; eskisini unutturuyor. Duygularımız bir “story” süresi kadar. Yirmi dört saat sonra siliniyor, kayboluyor.

Bugünün soğuğu belki de hızdan geliyor. Her şeye yetişme telaşı içimizi ısıtmaya fırsat bırakmıyor. “Nasılsın?” diyoruz ama cevabını gerçekten duymaya vaktimiz yok. Oysa eskiden bir “iyiyim” bile uzun uzun anlatılırdı. Bir güler yüz, bir hal hatır sorma, sobanın yanındaki tabure kadar yer açardı insana.

Peki tüm suçu bugüne atmak kolaycılık mı? Belki de evet. Çünkü soğuk dediğimiz şey biraz da bizim birbirimize ördüğümüz mesafelerden geliyor. Kimseyi dinlemeye sabrımız yok, susmaya tahammülümüz yok. Her şey hemen olsun istiyoruz; duygular bile.

Geçmişi geri istemek mümkün değil. Ama geçmişin sıcaklığını bugüne taşımak mümkün. Yavaşlamak, hatırlamak, hatırlatmak… Bir telefonu aceleyle kapatmamak, bir çayı oturarak içmek, sofraya birlikte oturmak. Belki de biraz daha az koşup, biraz daha çok durmak gerekiyor.

Zaman ilerliyor ama insan aynı kalıyor. Ve insan, her çağda biraz sıcağa muhtaç.